احمد رأفت – بیروت، عروس شهرهای خاورمیانه در آتش سوخت. آتشی که تا زمان تنظیم این گزارش ۱۳۵ نفر را کشته و بیش از ۵۰۰۰ تن را راهی بیمارستان کرده است. از چند صد نفر هم خبری در دست نیست که یا هنوز زیر آوار هستند و یا در پیامد انفجار به دریا پرتاب شده‌اند. بیش از ۳۰۰ هزار تن از ساکنان این شهر نیز بی‌خانمان شده و بیست درصد بیروت هم به کلی ویران شده است. خسارات وارد شده را شهردار بیروت بین ۳ تا ۵ میلیارد دلار ارزیابی می‌کند. در این انفجار سیلوی اصلی گندم این شهر نیز ویران شد. بیروت تنها برای ۲۵ روز آینده آرد دارد. بیروتی که بسیاری از اهالی‌اش، در پیامد بحران سخت اقتصادی و سقوط آزاد ارزش لیر لبنانی در مقابل ارزهای خارجی تنها می‌توانستند نانی را سر سفره خود بگذارند، ار آن نیز محروم خواهند شد.
بندری که با انفجاری مهیب به هوا رفت، گذرگاه اصلی واردات لبنان است. سالیانه بیش از ۳۰۰۰ کشتی در این بندر پهلو می‌گرفتند. بیش از ۷۰ درصد از کالاهای مورد نیاز لبنانی‌ها از این بندر وارد خاک این کشور می‌شود. بخشی از سیستم حمل و نقل داخلی لبنان نیز از طریق همین بندر انجام می‌گیرد. می‌توان گفت که شریان اقتصادی لبنان با دو انفجار سه‌شنبه، ۵ ژوییه ۲۰۲۰، اگر کاملا قطع نشده باشد، فلج شده است. ارتباط تجاری لبنان با جهان بدون این بندر قابل تصور نیست. بندری که با توجه به وضعیت فاجعه‌بار اقتصادی این کشور مشخص نیست کی و با کدام پول بازسازی خواهد شد. لبنان قبل از این انفجارها برای ادامه حیات احتیاج به ۱۰۰ میلیارد دلار وام و سرمایه‌گذاری بین‌المللی داشت. سرمایه‌‌ای که با حضور پر رنگ و پر نفوذ حزب‌الله در دولت مشخص نبود چگونه تأمین خواهد شد، زیرا شرط اول سرمایه‌گذاران احتمالی (آمریکا، اروپا و کشورهای عربی خلیج فارس) خروج این گروه از دولت و حکومت است.
این انفجار و آتش‌سوزی که هنوز منشأ و علت آن مشخص نشده و ساعت به ساعت بر گمانه‌زنی‌ها افزوده می‌شود، تا کنون یک دستاورد مهم برای حزب‌الله داشته است: نتیجه‌ی دادگاه بین‌المللی ترور رفیق حریری، نخست‌وزیر لبنان که ۱۴ فوریه ۲۰۰۵ در یک بمب‌گذاری همراه با ۲۱ تن دیگر در بیروت کشته شد، قرار بود امروز جمعه، ۶ ژوییه، پس از ۶ سال تحقیق و بررسی اعلام شود؛ ولی حالا با این انفجار به تأخیر افتاد! تنها متهمان این دادگاه عناصر وابسته به حزب‌الله هستند که غیابی محاکمه شدند. اگر سعد حریری نخست وزیر سابق لبنان، سوریه را آمر ترور پدرش می داند، ولی بهاالدین برادر بزرگترش که نقشی در سیاست ندارد، مطمئن است که دستور این بمب‌گذاری در تهران صادر شده و حزب‌الله آن را در مرکز شهر بیروت اجرا کرده است.
در این میان، روایت‌های رسمی مقامات لبنانی از دو انفجار روز سه‌شنبه متناقض هستند. مقامات لبنانی صحبت از انفجار ۲۷۵۰ تن نیترات آمونیوم می‌کنند که از سال‌ها پیش در سکوی شماره ۱۲ این بندر نگهداری می‌شد. درباره اینکه چگونه و چرا این ماده قابل احتراق در این بندر انبار شده بود، روایت‌ها متناقض است.
به روایتی این ۲۷۵۰ تن نیترات در سال ۲۰۱۱ با یک کشتی روسی که با پرچم مولداوی از گرجستان راهی موزامبیک بود به بندر بیروت رسید و اختلافاتی بین صادرکننده و شرکت کشتیرانی دلیل این توقف بین‌راهی و در نهایت تخلیه کشتی شد.
روایت دیگری می‌گوید که این مقدار نیترات از سال ۲۰۱۴ در سوله‌ای در این بندر نگهداری می‌شود. برخی هم تاریخ انبار شدن نیترات را سال ۲۰۱۶ اعلام می‌کنند.
البته برای شبکه تلویزیونی المنار، وابسته به حزب‌الله، اصلا نیتراتی در کار نبوده و این انفجار در انباری صورت گرفته که در آن ترقه و فشفشه برای آتش‌بازی نگهداری می‌شده است!
هیچکدام از این روایت‌ها اشاره به دلایل انفجار دوم که بسیار قویتر از اولی بوده است نمی‌کنند.
در بیروت کم نیستند کسانی که ادعا می‌کنند بعد از انفجار اول و قبل از انفجار دوم هواپیمایی را در آن منطقه مشاهده کرده‌اند. برخی دیگر پرواز یک هواپیما را منکر می‌شوند ولی ویدیوهایی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که در آن شیئی پرنده قبل از انفجار دوم دیده می‌شود. دانیلو کوپه مهم‌ترین کارشناس مواد منفجره ایتالیا در گفتگو با روزنامه کوریره‌دلا‌سرا می‌گوید «۲۷۵۰ تن نیترات فضایی برابر با یک استخر مسابقات المپیک را پر می‌کند و در یک کانتینر، چنانکه لبنانی‌ها ادعا می‌کنند جا نمی‌گیرد.» دانیلو کوپه در ادامه می‌افزاید «رنگ دودی که بلند شد نیز متمایل به نارنجی و قهوه‌ای بود در حالی که دود ناشی از انفجار نیترات باید کاملا زرد باشد.» این کارشناس ایتالیایی می‌افزاید «بر پایه ویدئوهای منتشر شده و اطلاعات جمع‌اوری شده می‌توان نتیجه گرفت که یک انبار اسلحه و تسلیحاتی مانند راکت و موشک منفجر شده است.»
ریما مکتبی مدیر دفتر شبکه العربیه در بیروت نیز در یک تماس کوتاه تلفنی از خانه‌اش که در پیامد این انفجار نیمه‌ویران شده به کیهان لندن می‌گوید «ما سال‌هاست که زیر سایه جنگ داخلی و خارجی، بمب و وحشت زندگی می‌کنیم ولی هربار توانستیم زندگی خودمان را از نو بسازیم. اینبار ولی فکر نمی‌کنم با این دولتمردان که کشور را به ورشکستگی سیاسی و اقتصادی کشانده‌اند بتوانیم باز به آینده امیدوار باشیم. لبنان قبل از این انفجار منفجر شده بود.»
ریما مکتبی، سعد کیوان، حسن مخلوف و بسیاری دیگر از روزنامه‌نگاران لبنانی که با آنها در ساعات گذشته صحبت کردیم، انگشت اتهام را به سمت حزب‌الله نشانه می‌روند. سعد کیوان به کیهان لندن می‌گوید «شاید حزب‌الله در این انفجار دست نداشته باشد، این انبار نیترات نیز به این گروه تعلق نداشته باشد و در بندر هم اسلحه و موشک‌هایی را که از ایران دریافت می‌کند انبار نکرده باشد، ولی با اینهمه ناکارآیی دولت در حفظ امنیت مردم نتیجه‌ی حضور حزب‌الله در حکومت و دولت است».
https://mykayhan.org/1399/05/16/%d8%b3%d8%a7%db%8c%d9%87%e2%80%8c%e2%80%8c%d9%87%d8%a7%db%8c-%d9%87%d9%88%d9%84%d9%86%d8%a7%da%a9-%d8%a8%d8%b1-%d8%af%db%8c%d9%88%d8%a7%d8%b1%d8%9b-%d8%a7%da%af%d8%b1-%d8%a7%d9%86%d9%81%d8%ac%d8%a7
در این میان، نام نیترات آمونیوم به نوعی با نام حزب‌الله گره خورده است. تا کنون در چندین کشور در بازرسی‌ها از مخفیگاه‌های حزب‌الله این ماده کشف شده است.
در سال ۲۰۱۲ نیروهای امنیتی تایلند توانستند یک حمله انتحاری به سفارت اسرائیل در بانکوک را خنثی کنند. دو تروریست وابسته به حزب‌الله در صدد بودند با کامیونی با بیش از دوهزار کیلو نیترات به ساختمان سفارت اسرائیل حمله کنند.
در سال ۲۰۱۵ مامورین امنیتی کویت در منزل چند تن از اعضای حزب‌الله ۱۹هزار کیلو از همین ماده را کشف کردند. در همان سال پلیس قبرس نیز ۴۲۰ صندوق نیترات در خانه یک شهروند لبنانی وابسته به حزب‌الله کشف کرد.
در سال ۲۰۱۵ نهاد امنیت داخلی بریتانیا (ام آی ۵) در حمله به ۴ پایگاه حزب‌الله در این کشور موفق به کشف ۳ تن نیترات شد.
در ابتدای سال جاری میلادی نیز در یورش به خانه‌های افراد وابسته به حزب‌الله در جنوب آلمان، نیروهای امنیتی این کشور اروپایی چندصد کیلو نیترات کشف کردند، که منجر به قرار دادن شاخه سیاسی این سازمان در فهرست گروه‌های تروریستی از سوی این کشور شد. البته شاخه نظامی حزب‌الله سال‌هاست که در تمام کشورهای عضو اتحادیه اروپا یک سازمان تروریست شناخته می‌شود. چهار سال پیش حسن نصرالله دبیرکل حزب‌الله در یک برنامه تلویزیونی اسرائیل را تهدید به نابودی شهر حیفا با حمله موشکی به یک انبار نیترات آمونیوم کرده بود. همان حمله‌ای که حالا بندر بیروت پایتخت لبنان و عروس خاورمیانه را را ویرانه کرده است!
