رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی یکشنبه ۳ اسفند (۲۱ فوریه) با علیاکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی دیدار و گفتگو کرد اما جزئیات این جلسه هنوز رسانهای نشده است.
این دیدار دو روز قبل از پایان مهلت تهران برای لغو اجرای پروتکل الحاقی در پنجم اسفند که قبلا سوم اسفند از سوی مجلس شورای اسلامی اعلام شده بود، صورت گرفت. اقدام جمهوری اسلامی قرار است دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تأسیسات اتمی ایران را بسیار محدود کرده و از بازرسیهای سرزدهی آنها جلوگیری کند.
عباس عراقچی معاون وزیر خارجه جمهوری اسلامی شنبهشب در یک گفتگوی تلویزیونی تأکید کرد «اقدام ایران در پنجم اسفند به منزله خروج از برجام نیست.»
او گفت: «بایدن برای مذاکره با ایران در قالب ۱+۵ اعلام آمادگی کرد اما به نظر میرسد هنوز نتوانستهاند به تنشهای داخلی خود فائق بیایند.»
عراقچی در بخشی از این گفتگوی طولانی با اشاره به اینکه «در اهداف دولت دموکرات و جمهوریخواه هیچ فرقی نیست» افزود: «آنها در مهار قدرت ایران هیچ تفاوتی با هم ندارند و دعوا بر سر شیوههای انجام این کار است. دولت فعلی آمریکا معتقد است شیوه دونالد ترامپ و فشار حداکثری کاری نکرده و نتوانسته آمریکا را به اهدافش در مقابل ایران برساند ولی در آن طرف تکرار میکنند تمدید دورههای برجام، منطقه و موشک و… باید به آقای بلینکن گفت که آیا فکر میکند چیزهایی که ایران زیر فشار حداکثری قبول نکرد، با سیاست مذاکراتی آقایان قبول میکند.»
عراقچی در مورد مذاکره بر سر مسائل منطقهای و موشکی تاکید کرد: «ما بطور قطع قبول نخواهیم کرد و موضع ما کاملاً روشن است. نه الان و نه بعداً به این مسائل نخواهیم پرداخت. توانمندیهای دفاعی ما به هیچ وجه قابل مذاکره و مصالحه نیست. آمادهایم بدون کم و زیاد به اجرای کامل برجام بازگردیم به شرط این که اول آنها بازگردند. اگر قرار باشد در جلسات رسمی یا غیررسمی با حضور آمریکا و یا بدون حضور آمریکا گفتگو کنیم فقط درباره برجام است و درباره برجام پلاس و… هیچ مذاکرهای نخواهیم کرد.»
هفتهنامه «ساندی تایمز» یکشنبه ۲۱ فوریه (۳ اسفند) گزارش داد بایدن قصد دارد تا با تسهیل تحریمها، برجام را احیاء کند.
در این گزارش با اشاره به اینکه بعد از خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ و اعمال تحریمها آمده است که ۱۵۰ میلیارد پوند به ایران خسارت وارد شده است.
در این گزارش به نقل از یک مقام ارشد امنیت ملّی آمریکا بیان شده که «رفع تحریمها قطعاً در راه است.»
ساندی تایمز نوشته آنتونی بلینکن وزیر خارجه آمریکا و رابرت مالی نماینده ایالات متحده در امور ایران قصد دارند تا کارزار سیاست فشار حداکثری علیه ایران را متوقف کرده و به میز مذاکره بازگردند.
علی واعظ مدیر پروژه ایران گروه بینالمللی بحران گفته «آمریکا به عنوان طرفی که برجام را به وضعیت تاسفبار کنونی کشاند موظف است، گامهایی را بردارد تا به ایران نشان دهد که یک شریک قابل اعتماد است. بعید است چیزی غیر از رفع تحریمها بتواند نظر ایران را جلب کند.»
ساندیتایمز به نقل از ژنرال جک کین معاون پیشین رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا و مشاور پیشین ترامپ مینویسد «بازگشت به توافق سال ۲۰۱۵ و عدم دستیابی به توافق جامعتر با ایران، یک اشتباه محض به شمار میرود. ایرانیها گمان میکنند که بایدن ادامه دولت اوباماست که سیاست آن مماشات بود، نه تقابل.»
عربستان و اسرائیل مخالف بازگشت آمریکا به برجاماند. علی الشهاب یک تحلیلگر مسائل سیاسی نزدیک به سعودیها به «ساندی تایمز» میگوید «بازگشت بایدن به برجام، بدون در نظر گرفتن معادلات جدید خاورمیانه دشوار خواهد بود. ایران ضعیف شده، برخلاف عربستان که اگر مورد مشورت قرار گیرد از سیاستهای بایدن [علیه رژیم ایران] حمایت خواهد کرد.»
ساندی تایمز در پایان مینویسد «که تلاش برای دستیابی به یک توافق جدید با ایران روندی طولانی و طاقتفرسا خواهد بود.»
جاناتان شانزر معاون اندیشکده دفاع از دموکراسی نوشته است، «برای بایدن در مقام رئیس جمهوری که با شعار «اتحاد» دولت را دست گرفت و با دو بحران اقتصاد و کرونا روبروست، درگیر شدن در یک سیاست خارجی پر مخاطره و بحثبرانگیز چندان گزینه مطلوبی نخواهد بود.»
