زمین کوچک ما بسی فراتر از مرزهای جغرافیایی و سیاسی در پیوند ارگانیک با خود قرار دارد: یک پیوند طبیعی که انسان نیز، گرچه گاه ناخلف، جزئی از آنست!
در این میان منطقه خاورمیانه که ویژگی عجیب ظهور دینهای ابراهیمی را دارد که با وجود ادعای صلح و معنویت، حاملان آنها مسبب جنگهای خونین برای رسیدن به اهداف کاملا مادی بوده و هستند، کمتر روی آرامش به خود دیده است. موضوع «اعراب و اسرائیل» تازه مربوط به نیمهی دوم قرن بیستم است حال آنکه یهودستیزی و درگیریهای اعراب و مسلمانان پیروفرقههای مختلف اسلامی بین خود و با دیگران پیشینهی دیرینه دارد!
بنیادگرایی اسلامی متکی بر چنین سابقهای چیزی جز «مقاومت» کهنه در برابر نو نیست. هیچ کهنهای هم با هزاران ابزار «نو» نمیتواند همیشه زنده بماند! این روند ناگزیر طبیعت در زندگی اجتماعی نیز هست. مقاومتِ کهنه برای زنده ماندن، از جمله با درگیری و جنگ و کشتار، با هدر دادن منابع زندگی فقط در روند طبیعی زندگی اجتماعی اختلال و مزاحمت ایجاد میکند.
خاورمیانه به ویژه در دو قرن اخیر مرکز نبرد سهمگین کهنههای جانسخت و دستاوردهای نوپا در منطقه بوده است. شاید بتوان این روند را عبور خاورمیانه از قرون وسطای خود دانست با این تفاوت که اهالی خاورمیانه تجارب ارزشمند کشورهای غربی را در دسترس دارند که مردمان اروپا در قرون گذشته تاوانش را پرداختهاند!
سالهاست که مردم خاورمیانه از تنش و تشنج و جنگ و وضعیت برزخی که با روی کار آمدن جمهوری اسلامی در ایران استمرار یافت، خسته شدهاند. در حالی که بیشتر جمعیت جوان این کشورها از تکنولوژیهای مدرن از جمله در زمینه ارتباطات استفاده میکنند و تشنهی آگاهی و آزادیاند، اما درگیریهای فرقهای و تلاش برای بسته نگه داشتن جامعه آنها را عاصی کرده است. از همین رو، «پیمان ابراهیم» را که در تابستان ۲۰۲۰ (۱۳ اوت) با هدف عادی کردن روابط کشور اسرائیل و کشورهای عربی شکل گرفت میبایست فراتر از توافقی جهت فقط مقابله با تهدیدات جمهوری اسلامی در نظر گرفت. رژیم فرقهای در ایران رفتنی است اما کشورهای خاورمیانه میمانند.
انتشار «پیمان نوین» از سوی شاهزاده رضا پهلوی (۲۸ سپتامبر ۲۰۲۰/ ۷ مهر ۹۹) نیز به عنوان شخصیت معتمد بخش مهمی از مردم ایران با بندهای مهمی که به مناسبات عادی ایران آینده با کشورهای منطقه و جهان اختصاص یافته، چشمانداز دیگری در برابر ایرانیان و همچنین همسایگان و جامعه جهانی گشود.
حالا دیدار و گفتگوی شاهزاده ایرانی با نمایندگان بیش از ۵۰ سازمان یهودیان آمریکایی (۸ ژوئیه ۲۰۲۱/ ۱۷تیر ۱۴۰۰) امید بیشتری برای یک پیمان دیگر، «پیمان کوروش» که پیشتر در ارتباط با ایران و اسرائیل مطرح شده بود بر میانگیزد. خاورمیانه برای استفادهی پایدار از دستاوردهای جهانی در زمینه دانش و تکنولوژی نیاز به پیمانهای نوین در سیاست و اقتصاد برای حفظ صلح و امنیت و رفاه اهالی خود دارد. حکومتهای فرقهای و کهنهپرست عاجز از بستن پیمانهای نویناند!
الاهه بقراط
