وبسایت اویل پرایس در گزارشی جزییات قرارداد ۲۰ ساله میان جمهوری اسلامی و روسیه را که بر بهره برداری و توسعهی میدان بزرگ گازی چالوس در آبهای سرزمینی ایران در دریای کاسپین متمرکز است منتشر کرده. بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی در ادامه سیاست «ایرانفروشی» سهم بزرگی از توسعه این میدان گازی را به روسیه واگذار کرده است. چین بهرهبردار دومی است که از این میدان گازی ایران سهم میبرد و در همین حال سپاه پاسداران انقلاب اسلامی معتقد است امتیازی که از جیب ملت ایران به روسیه و چین پرداخته میشود، برای پیشبرد برنامه موشکی جمهوری اسلامی ضروری است!
در گزارش وبسایت اویل پرایس که به قلم سایمون واتکینز نوشته شده آمده که قرارداد توسعه و بهرهبرداری میدان عظیم گازی چالوس هفته گذشته میان جمهوری اسلامی و روسیه تحت بخشی از «قرارداد ۲۰ ساله ایران و روسیه» امضا شده است. منابع آگاه به اویل پرایس گفتهاند که بر اساس قرارداد امضاشده تقسیم سهام میدان گازی چالوس به این ترتیب است که شرکتهای گازپروم و ترانساویل روسیه در مجموع ۴۰ درصد، سی.ان.پی.سی و سی.ان.او.او.سی چین در مجموع ۲۸ درصد و شرکت اکتشاف و تولید خزر ایران (KEPCO) ۲۵ درصد سهم دارند.
یک منبع آگاه به اویل پرایس گفته بر اساس این قرارداد شرکت گازپروم روسیه مسئولیت کلی مدیریت توسعه و بهرهبرداری از میدان گازی چالوس را بر عهده خواهد داشت، شرکت ترانساویل روسیه، حمل و نقل و عملیات مربوطه را انجام میدهد، شرکت سی.ان.پی.سی چین بخش عمده تأمین مالی و ارائه تسهیلات بانکی لازم را انجام میدهد و سی.ان.او.او.سی چین نیز تأمین قطعات زیرساخت و مهندسی را انجام میدهد.
https://mykayhan.org/1400/04/24/%d9%be%d8%b3-%d8%a7%d8%b2-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86%d9%81%d8%b1%d9%88%d8%b4%db%8c-%db%b2%db%b5%d8%b3%d8%a7%d9%84%d9%87-%d8%a8%d9%87-%da%86%db%8c%d9%86%d8%8c-%d8%ad%d8%a7%d9%84%d8%a7-%d9%82%d8%b1
پروژه عظیم توسعه و بهرهبرداری از این میدان گازی، همچنین شرکایی از آلمان، اتریش و ایتالیا دارد. به نوشته اویل پرایس به دلیل اینکه ذخایر گازی این پروژه طی بررسیها خیلی بیش از برآوردهای اولیه ارزیابی شده موسسات مالی در کشورهای آلمان، اتریش و ایتالیا در کنار روسیه و چین به این پروژه اضافه شدند تا میلیاردها دلار سرمایهی بیشتری را که برای توسعه و بهرهبرداری از این میدان عظیم گازی نیاز است تأمین کنند.
میدان گازی چالوس یکی از بزرگترین میادین گازی منطقه است که ذخایر آن معادل یازده فاز پارس جنوبی ارزیابی شده است که خیلی بیشتر از ارزیابیهای اولیه است.
در گزارش اویل پرایس آمده که پیش از این، برآوردهای ایران و روسیه حاکی از آن بود که ذخایر میدان گازی چالوس حدود ۳.۵ تریلیون مترمکعب است. این رقم معادل حدود یک چهارم از ۱۴.۲ تریلیون مترمکعب ذخایر گازی است که در میدان گاز طبیعی غول پیکر پارس جنوبی ایران وجود دارد که در حال حاضر حدود ۴۰ درصد از کل ذخایر ۳۳.۸ تریلیون متری گاز ایران و حدود ۸۰ درصد از تولید گاز آن را تشکیل می دهد. با اینهمه پس از مطالعات و تحقیقات تکمیلی روسیه مشخص شد که میدان گازی چالوس یک میدان گازی دو قلو با فاصله ۹ کیلومتری از هم است که میدان بزرگتری شامل ۵.۹ تریلیون مترمکعب و میدان کوچکتری با ۱.۲ تریلیون مترمکعب و در مجموع ۷.۱ تریلیون مترمکعب ذخیره گازی دارد. در نتیجه این میدان گازی حجم ذخایر گازی ایران را به ۴۰.۹ تریلیون مترمکعب افزایش میدهد. روسیه پیشتر با ۴۸ تریلیون مترمکعب بزرگترین دارنده منابع گاز طبیعی جهان بود اما در این گزارش تأکید شده که منابع روسیه تا پایان سال ۲۰۲۰ به حدود ۳۸.۹۹ تریلیون مترمکعب کاهش یافته و در نتیجه با یافتههای جدید از دخایر گازی میدان چالوس، ایران به بزرگترین دارنده منابع گاز طبیعی جهان تبدیل میشود.
https://mykayhan.org/1399/04/18/%d9%85%d8%aa%d9%86-%da%a9%d8%a7%d9%85%d9%84-%da%af%d8%b2%d8%a7%d8%b1%d8%b4-%d8%a7%d9%88%db%8c%d9%84-%d9%be%d8%b1%d8%a7%db%8c%d8%b3-%d8%af%d8%b1%d8%a8%d8%a7%d8%b1%d9%87-%d9%82%d8%b1%d8%a7
ارزش این قرارداد چند تریلیون دلار عنوان شده و در حالی روسیه و چین به ترتیب بیشترین سهم و در انتها ایران از این میدان گازی نفع میبرد که بر اساس اطلاعاتی که منابع نزدیک به قرارداد به اویل پرایس دادهاند، میدان گازی چالوس در بخش ایرانی آبهای دریای کاسپین قرار دارد و تحت «حاکمیت کامل» ایران است.
در این گزارش به نقش سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در این قرارداد اشاره شده که نشان میدهد هرچند گفته میشود شرکت اکتشاف و تولید خزر ایران (KEPCO) طرف ایرانیِ این قرداد است اما در عمل این میدان در دست سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است و شرکتهای نفتی زیرمجموعه قرارگاه «خاتم الانبیاء» این نهاد نظامی و سیاسی- عقیدتی نامتعارف در این پروژه فعال خواهند بود.
این گزارش همچنین تأکید کرده که روسیه ۴۰ درصد، چین ۲۸ درصد و جمهوری اسلامی ۲۵ درصد در این قرارداد توسعه و بهرهبرداری سهم دارند که در مجموع ۹۳ درصد میشود. ۷ درصد باقیمانده «درآمد مستقیم سپاه پاسداران انقلاب اسلامی» از این پروژه است و به دو حساب بانکی متعلق به سپاه پاسداران در شانگهای و ماکائو که هر دو شهر بندری تحت حاکمیت جمهوری خلق چین هستند واریز میشود.
از سوی دیگر گفته میشود سپاه پاسداران از ابتدا اختیار این میدان گازی را در دست داشته بطوری که تلاش کرده ذخایر آن کمتر از میزان واقعی اعلام شود.
اویل پرایس افزوده که پس از پایان قرارداد ۲۰ ساله، فعلاً توافق بر این است که تا ۵۰ سال آینده اختیار این میدان بزرگ گازی در دست قرارگاه «خاتم الانبیاء» سپاه پاسداران باشد. همچنین با توجه به اینکه روسیه قصد دارد کمتر از ۱۰ درصد ذخایر این میدان گازی را در طول ۲۰ سال برداشت کند، منابع آگاه به اویل پرایس گفتهاند ارزش کل میدان گازی چالوس را ۵.۴ تریلیون دلار برآورد کردهاند.
اویل پرایس همچنین نوشته که طی مذاکراتی میان مقامات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و مقامات دولتی جمهوری اسلامی، مقامات سپاه پاسداران معقتدند که شرایط جدید توافق چالوس که بر اساس آن، منافع روسیه و چین بیشتر از ایران است «بهایی است که باید برای دسترسی ایران به فناوری و ظرفیت تولید مورد نیاز برای برنامه موشکی خود بپردازیم!»
بر اساس محاسبات «اویل پرایس»، روسیه از محل این قرارداد با استفاده از میانگین سالانه ۸۰۰ دلار به ازای هر یکهزار متر مکعب گاز، از صادرات گاز چالوس در طول قرارداد ۲۰ ساله با ایران، دستکم ۴۵۰ میلیارد دلار به دست خواهد آورد.
یک مقام روس که نام او فاش نشده در گفتگو با اویل پرایس تأیید کرده که روسیه توانسته در توسعه و بهرهبرداری میدان بزرگ گاز چالوس ایران «بیشترین سهم» را به دست بیاورد؛ سهمی که منافع اقتصادی و ژئوپلیتیک مهمی برای روسیه خواهد داشت. به گفته این مقام روس، کشورش با این قرارداد خواهد توانست در کنترل بازار انرژی اروپا نقشآفرینی کند.
در گزارش اویل پرایس با یادآوری اینکه حوضه دریای کاسپین دارای دستکم ۴۸ میلیارد بشکه نفت و ۲۹۲ تریلیون فوت مکعب گاز طبیعی است، تأکید شده که روسیه در دستکاری و تغییر وضعیت حقوقی دریای کاسپین نقش مهمی داشته که سبب کاهش سهم ایران از کل درآمدهای انرژی این منطقه شده است.
در ماههای گذشته نیز خبرهایی درباره واگذاری سهم عمده بهرهبرداری از میدان گازی چالوس به روسیه منتشر شد اما این خبر از سوی برخی مقامات روسیه و جمهوری اسلامی تکذیب شد.
این در حالیست که اردشیر دادرس رئیس انجمن صنفی سیانجی دهم آبان به خبرگزاری ایلنا گفته بود ایران بر اساس توافق با روسیه، حق برداشت از هشت حلقه چاه بزرگ گازی در دریای خزر را ندارد. سفارت روسیه در تهران روز ۱۲ آبان سخنان رئیس انجمن صنفی سیانجی درباره اینکه ایران بر اساس توافقی با روسیه، حق برداشت از هشت حلقه چاه بزرگ گازی در دریای خزر ندارد را رد کرده بود. حساب توییتر این سفارتخانه سخنان مطرحشده در این زمینه را «تحریک عمدی برای تضعیف روابط دوستانه» دو کشور دانسته بود.
