سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی میگوید، گزارش آژانس در مورد برنامههای اتمی ایران «تحت نفوذ تعدادی کشورهای اروپایی تدوین شده است.» این در حالیست که آنها قبلاً میگفتند آژانس تحت نفوذ اسرائیل قرار دارد.
اسماعیل بقایی ۱۲ خرداد ۱۴۰۴ در نشست خبری مدعی شد، «ما آگاهیم که شخص مدیرکل و هم آژانس مکرر در معرض فشار بودند، اما این باعث نمیشود آژانس تحت تاثیر، گزارش جهتدار علیه کشور عضو تهیه کند.»
او در بخشی از همین نشست به اقدامات اسرائیل در جریان مذاکرات اشاره کرد و گفت: «اگر گزارشهای مرتبط با هستهای ایران را مرور کنید مقامات رژیم [اسرائیل] از سال ۸۴ ادعا کردند که ایران به بمب دسترسی پیدا میکند. موضوع تسلیحاتی شدن برنامه ایران بهانه است برای اینکه رژیم اطمینان برای ادامه سیاست خارجی آمریکا در منطقه ما حاصل کند.»
بقایی همچنین تأکید کرد: «رژیم نگران است که نتواند مطامع خودش را به پیش ببرد، این به یک الگو تبدیل شده است و در مواردی از آمریکا برای جنگها در منطقه استثمار شده است.»
بر اساس گزارش جدید آژانس که دهم خرداد ۱۴۰۴ منتشر شد، جمهوری اسلامی ایران ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی خود را افزایش داده است. این میزان نزدیک به سطح تسلیحاتی است که هیچ کاربردی جز اهداف نظامی ندارد.
در این گزارش که در میان مذاکرات بینتیجه اخیر میان تهران و واشنگتن منتشر شده، آمده است که تا تاریخ ۱۷ ماه مه (۱۷ اردیبهشت)، ایران ۴۰۸/۶ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد ذخیره کرده است؛ افزایشی ۱۳۳/۸ کیلوگرمی نسبت به گزارش قبلی در ماه فوریه که میزان ذخایر را ۲۷۴/۸ کیلوگرم اعلام کرده بود.
آژانس همچنین در گزارش محرمانه ۲۲ صفحهای خود که در اختیار کشورهای عضو قرار گرفته، تأکید کرده که پاسخهای جمهوری اسلامی ایران درباره آثار اورانیوم کشفشده در چندین سایت «قانعکننده نبوده است».
بازرسان آژانس آثار اورانیوم را در مراکزی در ایران یافتهاند که رسماً به عنوان سایتهای هستهای معرفی نشده بودند.
رویترز جمعه ۳۰ ماه مه (نهم خرداد) به نقل از منابع دیپلماتیک گزارش داد آمریکا و سه کشور اروپایی پیشنویس قطعنامهای علیه جمهوری اسلامی ایران را برای ارائه به شورای حکام آژانس آماده کردهاند که برای نخستین بار در ۲۰ سال گذشته، تهران را به نقض تعهدات پادمانی متهم میکند. در این متن، جمهوری اسلامی در وضعیت «عدم انطباق» با تعهدات آژانس اعلام خواهد شد. صدور چنین قطعنامهای میتواند زمینهساز فعال شدن «مکانیسم ماشه» علیه جمهوری اسلامی باشد.
ادعای کیهان تهران: کوه موش زایید!
روزنامه «کیهان» چاپ تهران در واکنش به گزارش آژانس و اقدام اولیه غربیها برای صدور قطعنامه علیه جمهوری اسلامی نوشت: «وقتی آمریکا و متحدان اروپاییاش، همزمان با گزارش سیاسی و مغرضانه آژانس تلاش کردند پروژه قدیمی اجماعسازی علیه ایران را با بزک دیپلماتیک از نو احیا کنند، اینبار دیپلماسی، نه دستبسته بود و نه سادهاندیش.»
در این مطلب تأکید شده «برخلاف تصور طراحان این سیرک تکراری، ایران با هوشمندی هم طرح آمریکاییها برای تحمیل تعلیق و کنسرسیوم را خنثی میکند و هم با پایبندی به مسیر مذاکره غیرمستقیم، چهرهای عقلانی و مسئولانه از خود ارائه داد؛ بار دیگر، کوه نمایشهای رسانهای غرب، تنها موش زایید.»
مدتهاست که برخی مقامات جمهوری اسلامی نسبت به پیامدهای فعال شدن مکانیسم ماشه هشدار میدهند. عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی قبلاً تهدید کرده بود که اگر اروپا مکانیسم ماشه را فعال کند، ایران به سمت ساخت بمب اتم سوق داده خواهد شد اما محمد مرندی تحلیلگر مسائل بینالملل (پسر پزشک مخصوص خامنهای) ادعا کرده است، «مکانیسم ماشه دیگر ابزار مؤثری نیست و استفاده از آن بیش از آنکه ایران را تحت فشار قرار دهد، به زیان غرب تمام خواهد شد.»
برخی تحلیلگران هشدار دادهاند اختلاف حکومت ایران و آژانس میتواند مذاکرات میان جمهوری اسلامی و آمریکا را تحت تأثیر قرار دهد و برخی دیگر بر این باورند که غربیها (آمریکا و اروپا) سرانجام ترجیح دادند که گزارشهای آژانس در مورد فعالیتهای ممنوعه اتمی در ایران را مورد توجه قرار دهند.
