همزمان با چهارمین روز درگیری نظامی میان جمهوری اسلامی و اسرائیل، رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، دوشنبه ۲۶ خرداد در جلسه فوقالعاده شورای حکام آژانس، ضمن ابراز نگرانی از پیامدهای این مناقشه نظامی، گفت: «تشدید درگیری نظامی جان انسانها را به خطر میاندازد.»
او با هشدار نسبت به انتشار احتمالی مواد پرتوزا گفت، این مسئله پیامدهای جدی برای مردم و محیط زیست را افزایش میدهد و اقدامات ضروری برای یافتن راه حلی دیپلماتیک در راستای تضمین بلندمدت عدم دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای را به تأخیر میاندازد.
گروسی همچنین از وضعیت تأسیسات هستهای نطنز که جمعه گذشته در جریان حملات اسرائیل آسیب قابلتوجهی دیده بود، گزارش جدیدی ارائه داد.
به گفته او، گرچه بخش زیرزمینی این مجموعه مستقیماً هدف قرار نگرفته، اما تجهیزات موجود در آن ممکن است به دلیل قطع برق آسیب دیده باشند.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی افزود، آلودگی رادیواکتیو داخل تأسیسات نطنز خطرناک است، اما میتواند با استفاده از تجهیزات مناسب تنفسی کنترل شود.
او افزود: «سطح پرتوزایی در خارج از سایت نطنز تغییری نکرده و در سطح عادی باقی مانده، که نشان میدهد این رویداد هیچ تأثیر رادیولوژیک بیرونی بر جمعیت یا محیط زیست نداشته است.»
طبق گزارش گروسی، علاوه بر نطنز، چهار سایت هستهای دیگر در اصفهان نیز در جریان حملات اسرائیل آسیب دیدهاند. با این حال، او تأکید کرد که هیچ آسیبی به تأسیسات غنیسازی فُردو، نیروگاه هستهای بوشهر یا رآکتوری که در دست ساخت است، گزارش نشده است.
او توضیح داد که نگرانی اصلی در داخل تأسیسات نطنز مربوط به ماده سمّی «هگزافلورید اورانیوم» است؛ گازی که از ترکیب فلورین با اورانیوم در فرآیند غنیسازی به دست میآید. کارشناسان میگویند این گاز بسیار فرّار و در صورت استنشاق مرگبار است و همچنین میتواند پوست را بسوزاند.
گروسی تأکید کرد: «در چنین شرایط دشوار و پیچیدهای، ضروریست که آژانس اطلاعات فنی بهموقع و منظم درباره این تأسیسات و سایتهای مربوطه دریافت کند.»
منابع غیررسمی گزارش داده بودند که اسرائیل تأسیسات فردو را نیز در نزدیکی شهر قم هدف قرار داده است.
گروسی همچنین تأیید کرد که بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی کماکان در ایران حضور دارند و آمادهاند به محض مساعد شدن اوضاع، فعالیتهای نظارتی خود را از سر بگیرند.
پیشتر ۱۱ کشور عضو از مجموع ۳۵ عضو شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی، با صدور بیانیهای مشترک حمله اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران را محکوم کرده بودند. این بیانیه توسط روسیه، چین، پاکستان، عراق، بلاروس، بورکینافاسو، کوبا، اندونزی، نیکاراگوئه، ونزوئلا و جمهوری اسلامی ایران صادر شد.
در این بیانیه از جمله آمده بود: «ما قویاً معتقدیم که این حملات نظامی علاوه بر تهدید صلح و امنیت بینالمللی، اعتماد به پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) را تضعیف میکند، بیتوجهی آشکار به سیستم پادمانهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی محسوب میشود و توسعه بیشتر انرژی هستهای برای اهداف صلحآمیز را به خطر میاندازد.»
