رئیس جمهوری آمریکا در نشست «گروه هفت» در کانادا گفت که جمهوری اسلامی در این جنگ پیروز نمیشود و باید قبل از اینکه خیلی دیر شود، فوری مذاکره کند. وی روز دوشنبه زودهنگام این نشست را ترک گفت تا به کار «مهم»تری برسد.
به گفته یک منبع آگاه، دونالد ترامپ رئیس جمهوری ایالات متحده، قصد ندارد امضای خود را زیر بیانیه مشترک رهبران «گروه هفت» که درباره کاهش تنش میان جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل تدوین کردهاند، بگذارد. با این حال، مقاماتی که در حال تهیه این سند هستند، امیدوارند که بتوانند او را متقاعد کنند.
سیانان دوشنبه ۱۶ ژوئن (۲۶ خرداد) پیش از آنکه ترامپ این نشست را ترک کند گزارش داد پیشنویس این بیانیه، که عمدتا توسط مقامات اروپایی تهیه شده، اعلام میکند که اسرائیل حق دفاع از خود را دارد و رژیم ایران نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.
تصمیم ترامپ مبنی بر عدم امضای این بیانیه، در همان آغاز نشست باعث شکاف فوری با سایر رهبران شد.
ساعاتی پیش از آغاز رسمی نشست، مذاکراتی میان هیئتهای شرکتکننده «گروه هفت» درباره جزئیات متن بیانیه در جریان بود.
مقامات اروپایی به رهبری امانوئل ماکرون رئیسجمهور فرانسه، فریدریش مرتز صدراعظم آلمان و کییر استارمر نخستوزیر بریتانیا همراه با مارک کارنی نخست وزیر کانادا به عنوان میزبان نشست، تلاش داشتند تا در مورد وضعیت خاورمیانه به جمعبندی مشترک برسند. اما ترامپ، که سابقاً فایده نهادهایی همچون «گروه هفت» را زیر سؤال برده، فعلاً قصد ندارد این بیانیه را امضاء کند و این مانع از نمایش وحدت دموکراسیهای پیشرو جهان شده است.
ترامپ نمیخواهد ایران اتمی باشد
یک مقام کاخ سفید در پاسخ به سؤالی درباره تصمیم ترامپ گفت: «تحت رهبری قدرتمند ترامپ، دوباره در خط مقدم تلاشها برای بازگرداندن صلح در جهان قرار گرفته است. ترامپ همچنان برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای تلاش خواهد کرد.»
یک مقام ارشد دیگر در کاخ سفید گفت که ترامپ در حال حاضر دلیلی برای امضای بیانیه نمیبیند، زیرا آنچه را لازم بوده، درباره درگیری اسرائیل و ایران به صراحت بیان کرده است. وقتی از این مقام سؤال شد که آیا امضای بیانیه نشانهای از اتحاد میان رهبران جهان نیست، پاسخ داد که «خودِ حضور ترامپ در این نشست، بنا به دعوت سایر رهبران، نشاندهنده این اتحاد است.»
یک مقام ارشد کانادایی نیز گفت که هیئتهای کشورهای عضو «گروه هفت» همچنان روی متن بیانیه کار میکنند و به ویژه رهبران اروپایی همچنان برای رسیدن به تفاهم در تلاشاند.
او افزود: «هنوز چیزی قطعی نشده و این موضوع در سطح رهبران بحث خواهد شد. انتظار داریم بخش عمده این گفتگو امشب در نشست امنیت جهانی انجام شود. هنوز خیلی زود است که بخواهیم درباره نتایج احتمالی اظهار نظر کنیم.»
ترامپ روز دوشنبه ۱۶ ژوئن پیش از آغاز نشست به خبرنگاران گفت که معتقد است با ورود درگیری به روز چهارم، جمهوری اسلامی تمایل به کاهش تنش با اسرائیل دارد،.
این در حالیست که دونالد ترامپ شب گذشته نشست گروه هفت (G7) را که در کانادا در حال برگزاری بود، زودهنگام ترک کرد و به ایالات متحده بازگشت. گزارش شده این بازگشت زودتر از موعد برای پیگیری وضعیت مذاکره با جمهوری اسلامی بوده است.
ترامپ: ۶۰ روز به ایران مهلت دادم
زمانی که CNN از ترامپ پرسید آیا نشانههایی دریافت کرده که جمهوری اسلامی به دنبال کاهش تنش است، او پاسخ داد: «بله. آنها مایل به گفتگو هستند، ولی باید زودتر این کار را میکردند. من ۶۰ روز به آنها فرصت دادم، و آنها هم ۶۰ روز فرصت داشتند، و در روز شصت و یکم گفتم: ما توافقی نداریم. آنها باید توافق کنند، و این برای هر دو طرف دردناک خواهد بود، اما باید بگویم [رژیم] ایران در این جنگ برنده نیست و باید فوراً وارد گفتگو شود، پیش از آنکه خیلی دیر شود.»
ترامپ پیش از آغاز مذاکرات، فرصتی دوماهه برای رسیدن به توافق هستهای با جمهوری اسلامی تعیین کرده بود. روز جمعه- یعنی روز شصت و یکم- اسرائیل حملاتی بیسابقه علیه رژیم ایران را آغاز کرد و تأسیسات هستهای و فرماندهان نظامی را هدف قرار داد.
رئیس جمهور آمریکا از پاسخدادن به این سؤال که چه چیزی ممکن است باعث مداخله نظامی آمریکا شود، خودداری کرد و گفت: «نمیخواهم دربارهاش صحبت کنم.» او همچنین درباره اطلاعاتی که آمریکا در اختیار اسرائیل میگذارد، پاسخ روشنی نداد.
مقامات چند هیئت شرکتکننده در نشست اعلام کردند که رهبران «گروه هفت» قصد دارند از ترامپ درباره استراتژی وی در قبال درگیری رژیم ایران و اسرائیل پرسش کنند، زیرا این بحران، سایهای بر نخستین روز نشست افکنده است که از روز یکشنبه شروع شده بود.
مقامات اروپایی گفتهاند با توجه به گستردگی حملات اسرائیل. هنوز روشن نیست چه عاملی باعث اطمینان ترامپ به ادامه گفتگوها با جمهوری اسلامی شده است.
با توجه به نفوذ آمریکا بر اسرائیل، سایر رهبران میخواهند بدانند که ایالات متحده تا چه زمانی اجازه ادامه این درگیری را میدهد و همچنین اینکه آیا ترامپ برنامهای برای تحت فشار قرار دادن بنیامین نتانیاهو برای کاهش تنش دارد یا نه.
