رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی سهشنبه شب ۲۶ اوت (چهارم شهریور) گفت که نخستین هیات بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به ایران بازگشتهاند.
بازرسان آژانس در شرایطی به ایران بازگشتهاند که اروپاییها به جمهوری اسلامی هشدار دادهاند اگر تا نهم شهریور همکاری با بازرسان آژانس و مذاکره با آمریکا آغاز نشود، «مکانیسم ماشه» فعال خواهد شد.
سه کشور آلمان، فرانسه و انگلیس از جمهوری اسلامی خواستند که به بازرسان آژانس اجازه دسترسی دهند تا از سایتهایی که در جنگ ۱۲ روزه بمباران شدند بازدید کنند و بتوانند درباره سرنوشت بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم ۶۰ درصدی که رژیم ادعا کرده به «مکان امن» منتقل کرده اطلاعات لازم به دست آورند.
گروسی در مصاحبه با «فاکسنیوز» گفت، بازگشت بازرسان به ایران پس از حملات هوایی آمریکا که موجب خروج آنها شد، اکنون در دست بررسی است. او توضیح داد: «وقتی حملات آغاز شد، روشن بود که دیگر امکان بازرسی وجود ندارد. وضعیت در شرایط جنگی بود. بنابراین ما کشور را ترک کردیم و از آن زمان تا کنون در حال گفتگو با [حاکمان] ایران برای بازگشت بودهایم.»
مدیرکل آژانس همچنین افزود که ایران به عنوان عضو پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای موظف به پذیرش بازرسیهاست و بدون حضور بازرسان «هیچ مذاکره جدی شکل نخواهد گرفت.»
پیشرفت در روش جدید
گروسی پیش از این مصاحبه طی یک کنفرانس در آمریکا از پیشرفت در مذاکرات با تهران درباره روشی جدید برای از سر گرفتن فعالیتهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران خبر داد و گفت: «نکته مهم این است که گفتگو ادامه دارد و برخلاف آنچه بسیاری میگفتند، بازرسان به ایران باز میگردند.»
وبسایت «امواج مدیا» مستقر در بریتانیا طی گزارشی به نقل از یک «منبع سیاسی ارشد ایرانی» نوشت که ورود بازرسان آژانس به ایران در شرایطی صورت میگیرد که «شورای عالی امنیت ملی» جمهوری اسلامی در حال بررسی مجوز بازدید آنها از تاسیسات هستهای ایران است.
به گزارش «امواج مدیا»، احتمال توافق میان تهران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی میتواند به جلوگیری از بازگشت فوری تحریمها از سوی تروئیکای اروپایی کمک کند.
یک منبع سیاسی ارشد ایرانی در گفتگو با این وبسایت گفت: «از سر گرفتن همکاری با آژانس مهم است. مذاکرات میان ایران و آژانس درباره یک روش، ترتیبات یا چارچوب جدید ادامه دارد و نزدیک به نهایی شدن است.»
او همچنین گفت که بازرسان آژانس هماکنون در ایران و در بوشهر مستقر هستند. به گفته کارشناسان، اطمینان از تداوم تامین سوخت این نیروگاه از جمله دلایل جمهوری اسلامی ایران برای ادامه همکاری با آژانس است.
