نشریه آمریکایی «نشنال اینترست» با انتشار مقالهای به رقابت تسلیحاتی رژیم ایران، آمریکا و اسرائیل درباره موشکهایهایپرسونیک پرداخته و در ادعایی عجیب این موضوع را مطرح کرده که به نظر میرسد جمهورى اسلامى در این رقابت توانسته آمریکا و اسرائیل را پشت سر بگذارد!
طبق این گزارش، ایالات متحده و اسرائیل در حال توسعه سامانههای پدافند لیزری پرقدرت برای مقابله با تهدیدات موشکی هستند، اما این فناوری هنوز به مرحله عمل نرسیده است. در حالی که رژیم ایران هماكنون موشکهایهایپرسونیک در اختیار دارد.
در این مقاله آمده که در دنیای پرآشوب امروز، وقتی یک جنگ آرام میشود، جنگ دیگری در میگیرد. به عنوان نمونه، از دید دولت دونالد ترامپ، حملات آمریکا به تاسیسات هستهای در ایران به معنای پایان جنگ ۱۲ روزه بود، اما برای تهران و تل آویو این فقط شروع یک جنگ بزرگتر بود. هر دو میخواهند قدرت برتر منطقه باشند و یکدیگر را مانعی برای رسیدن به این اهداف بزرگ میبینند.
«نشنال اینترست» نوشته که جمهوری اسلامی «ایران با وجود تمام بمبارانهایی که در جنگ گذشته متحمل شد، نشان داد که شهرهاى موشكى كه در پانصد مترى عمق زمین ساخته عمدتا دستنخورده باقی ماندهاند.»
رژیم ایران حالا قویترین سلاح خود را در خلال رزمایش مشترک اخیر ارتش و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، برای بازدارندگی رونمایی کرده است. یک موشک هایپرسونیک به نام «رستاخیز» که در رسانههای عبری از آن به عنوان موشک «آخرالزمان» نیز یاد شده است.
برنامه توسعه سلاحهای هایپرسونیک جمهوری اسلامی ایران در اوایل دهه ۲۰۰۰ با موشکهایی همچون شهاب-۳ آغاز شد که گزینههای مختلف حمله میانبُرد را در اختیار سپاه پاسداران انقلاب اسلامى قرار میداد.
رژيم ایران تا سال ۲۰۲۳ موشکهای «فتاح ١» و «فتاح ٢» را معرفی کرد که دارای سرعتهایی تا ۱۵ ماخ و بُردى بین ۱۴۰۰ تا ۲ هزار کیلومتر بودند. این سلاحها با مانورهای غیرقابل پیشبینی در پرواز طراحی شده بودند تا به سامانههای پدافندی پیشرفتهای مانند گنبد آهنین و شبکههای پدافند هوایی پیکان اسرائیل نفوذ کنند.
سری موشکهای «فتاح» نخستین بار در ژوئن ۲۰۲۵ طی حملات تلافیجویانه ایران علیه اسرائیل در میدان نبرد آزمایش شدند. این موشکها توانستند پدافند آن كشور را بشکنند و خساراتى به مراکز نظامیو غیرنظامی وارد کردند.
به نوشته “نشنال اینترست”، رسانههای اسرائیلی عمدتا در آن زمان از انتشار این خبر خودداری کردند. اما خسارات گسترده و نگرانی شدید میان مقامات دفاعی اسرائیل، که به واسطه موشکهایهایپرسونیک پیشرفته رژیم ایران ایجاد شد، دیگر قابل انکار نیست.
نه اسرائیل و نه ایالات متحده هیچ سامانه دفاعی در برابر این سلاحها ندارند، و سامانههایی مثل گنبد آهنین فقط برای موشکهای ساده و کُند ساخته شدهاند و در برابر این فناوری پیشرفته بیفایدهاند.
موشکهایپرسونیک « رستاخیز» قادر است تا ۸۰ کلاهک، هر یک به وزن ۷۰ کیلوگرم، حمل کند که در مجموع توان تخریبی عظیمی را فراهم میسازد.
گزارشهای تاییدنشده حاکی از آنست که این موشک قادر به دستیابی به سرعتهایی بیش از ۱۲ ماخ با بُردى در حدود ۳ هزار کیلومتر است؛ قابلیتی که امکان هدف قرار دادن اهداف در سراسر منطقه را با حداقل زمان هشدار، فراهم میآورد.
انتخاب نام «رستاخیز» یا «آخرالزمان» هم نشان میدهد، حكومت ملایان میخواهد پیام روشنی درباره قدرت بازدارندگی و تغییر استراتژی خود را به جهان بدهد.
موشکهای هایپرسونیک مثل «رستاخیز» ترکیبی از پرواز بالستیک و گلاید (بادپر) دارند و با سرعتی چندین برابر صوت حرکت میکنند. مهمتر اینکه میتوانند در میانه پرواز تغییر جهت دهند و همین باعث میشود شناسایی و رهگیری آنها تقریباً غیرممکن شود و امکان گریز از رادارها و سپرهای موشکی را فراهم میکند.
موشکهای هایپرسونیک مثل «رستاخیز» ترکیبی از پرواز بالستیک و گلاید (بادپر) دارند و با سرعتی چندین برابر صوت حرکت میکنند. مهمتر اینکه میتوانند در میانه پرواز تغییر جهت دهند و همین باعث میشود شناسایی و رهگیری آنها تقریبا غیرممکن شود و امکان گریز از رادارها و سپرهای موشکی را فراهم میکند.
برخلاف موشکهای بالستیک سنتی که قوسهای قابل پیشبینى را طی میکنند، سلاحهای هایپرسونیک از جوّ عبور کرده و درون آن گلاید میکنند و پدافندها فقط چند دقیقه وقت برای واکنش دارند.
به نظر ” نشنال اینترست”؛ پیشرفتهاى رژیم ایران در پیشرانهای سوخت جامد و وسایل بازگشتی مانورپذیر، این توانایی را افزایش داده و ممکن است سامانههایی همچون پاتریوت آمریکا یا پدافند موشکی «فلاخن داود» اسرائیل را کماثر نماید.
با بُردى که فاصله میان تهران تا تلآویو را پوشش میدهد، موشک «رستاخیز» میتواند در کمتر از ۱۰ دقیقه به خاک اسرائیل برسد و زمان بسیار اندکی برای تخلیه یا اقدامات مقابلهای باقی بگذارد.
در جریان تبادل آتشهای ماه ژوئن ۲۰۲۵، استفاده جمهورى اسلامى از موشکهای هایپرسونیک «فتاح» توانست پدافند هوایی اسرائیل را بشکافد و به مناطقی در شهرهای بنیبراک و تلآویو اصابت کند که منجر به تلفات غیرنظامیو آسیب به زیرساختها شد.
نوع طراحی چندکلاهکی «رستاخیز» این خطر را تشدید میکند، زیرا امکان حملات با انبوه موشکها را فراهم میآورد و میتواند از دفاع چندلایه اسرائیل عبور کند.
از سوى دیگر تحلیلگران گمان میبرند که یک حمله تمامعیار میتواند تأسیسات کلیدی همچون راكتور هستهای دیمونا یا بنادر حیفا را هدف قرار دهد و سطح درگیری را به مرحلهی موجودیتی برساند.
مسئولان رژیم ایران این موشک را به عنوان بازدارندهای در برابر تجاوز اسرائیل معرفی کردهاند، اما استقرار آن نشاندهنده چرخش استراتژیک به سوى موضع تهاجمی است، چرا که هر دو طرف خود را برای دور بعدی جنگ آماده میکنند.
پیامدهای این موشک برای پایگاههای نظامی آمریکا در خاورمیانه به همان اندازه نگرانكننده است. پایگاههای ایالات متحده در عراق، سوریه، اردن، عربستان سعودی، قطر و امارات عربی متحده همگی در محدوده بُرد موشک تازه هایپرسونیک ایران قرار دارند و آنها را در برابر حملات سریع آسیبپذیر میسازند. ایالات متحده با استقرار سامانه پدافندی «تاد» و گروههای ناو هواپیمابر، دفاع منطقهای خود را تقویت کرده است اما سلاحهایهایپرسونیک این سامانهها را به چالش میکشند.
در حوادث گذشته، نیروهای نیابتی رژیم ایران از فاصله نزدیک با پهپادها و موشکها به نیروهای آمریکایی حمله کرده بودند؛ اما «رستاخیز» میتواند امکان حملات مستقیم از خاک ایران را فراهم آورد و خطر گسترش درگیری را افزایش دهد.
یک ارزیابی وزارت دفاع ایالات متحده بر «مقدار زیاد» موشکهای پیشرفته ایران تاکید دارد و آن را تهدیدی رو به رشد میداند که در صورت حمله به اسرائیل میتواند نیروهای آمریکایی را به جنگ گستردهترى بکشاند.
با این حال، برخی کارشناسان استدلال میکنند که دستیابی به تسلط واقعی بر فناوری هایپرسونیک نیازمند مواد پیشرفته و آزمایشهایی است که ممکن است ایران فاقد آنها باشد. افزون بر این، کسانی که نسبت به ادعاهای جمهورى اسلامى بدبین هستند، معتقدند ویژگی چندکلاهکی بودن این موشک شباهت زیادی به فناوری «کلاهک بازگشتی هدفگیری مستقل چندگانه» دارد که نیروهای جمهوری اسلامی هنوز آن را بطور عملی نشان ندادهاند.
در پاسخ به تهدید فزاینده سلاحهای مافوق صوت ایران، اسرائیلیها در حال گسترش توسعه برنامه پرتو آهنین خود هستند كه یك سیستم دفاع موشكى انرژى هدایت شده است.
به عبارت دیگر، اسرائیل در حال توسعه لیزرهای غول پیكرى است که احتمالا قادر به سوزاندن موشکهای مافوق صوت ورودی از آسمان هستند.
اسرائیل همچنین در حال توسعه لیزرهای غولپیکری است که احتمالا قادر به سوزاندن موشکهای مافوق صوت ورودی از آسمان هستند.
آمریکا هم با پروژه بزرگتر «گنبد طلایى» دنبال سلاحهای مشابه است. اما تجربه نشان داده غربیها سالهاست در ساخت سلاحهای لیزری مشکل دارند و بسیاری از این طرحها نیمهکاره مانده است. پس زمان زیادی لازم است تا آمریکا یا اسرائیل بتوانند به این پدافندهای خیالی تکیه کنند، در حالی که رژیم ایران ادعا مى كند همین حالا موشکهای هایپرسونیک آماده دارد.
«نشنال اینترست» در پایان یادآور شده: «هرچه کشورهای منطقه سلاحهای پیشرفتهترى جمع کنند، احتمال خطا در محاسبه و شروع یک جنگ بزرگتر بیشتر میشود؛ جنگی که میتواند پیامدهای جهانی داشته باشد.»
