در فروردین ماه ۱۴۰۴ نرخ تورم سالانه برای خانوارهای کشور به ۳۳/۲ درصد رسیده که نسبت به ماه قبل، ۰/۷ واحد درصد افزایش یافته است.
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران در فروردین ماه ۱۴۰۴ شاخص قیمت مصرف کننده خانوارهای کشور به عدد ۳۲۸/۱ رسیده است که نسبت به ماه قبل، ۳/۹ درصد افزایش، نسبت به ماه مشابه سال قبل، ۳۸/۹ درصد افزایش و در دوازده ماهه منتهی به ماه فروردین نسبت به دوره مشابه سال قبل، ۳۳/۲ درصد افزایش داشته است.
منظور از تورم نقطه به نقطه، درصد تغییر عدد شاخص قیمت نسبت به ماه مشابه سال قبل است. در فروردین ماه ۱۴۰۴ تورم نقطه به نقطه خانوارهای کشور، ۳۸/۹ درصد بوده است؛ یعنی خانوارهای کشور بطور میانگین، ۳۸/۹ درصد بیشتر از فروردین ماه ۱۴۰۳ برای خرید یک «مجموعه کالاها و خدمات یکسان» هزینه کردهاند. تورم نقطه به نقطه فروردین ماه ۱۴۰۴ در مقایسه با ماه قبل، ۱/۸ واحد درصد افزایش داشته است.
منظور از تورم ماهانه، درصد تغییر عدد شاخص قیمت، نسبت به ماه قبل است. در فروردین ماه ۱۴۰۴ تورم ماهانه خانوارهای کشور برابر ۳/۹ درصد بوده است. تورم ماهانه برای گروههای عمده «خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات»، ۴/۲ درصد و برای گروه عمده «کالاهای غیرخوراکی و خدمات»، ۳/۸ درصد بوده است. تورم ماهانه بخشها و گروههای مختلف در ماه جاری به صورت زیر است:
منظور از نرخ تورم سالانه، درصد تغییر میانگین اعداد شاخص قیمت در یک سال منتهی به ماه جاری، نسبت به دوره مشابه قبل از آن است. در فروردین ماه ۱۴۰۴ نرخ تورم سالانه برای خانوارهای کشور به ۳۳/۲ درصد رسیده که نسبت به همین اطلاع در ماه قبل، ۰/۷ واحد درصد افزایش یافته است.
نرخ تورم سالانه کشور در فروردین ماه ۱۴۰۴ برابر ۳۳/۲ درصد است که دامنه تغییرات آن برای دهکهای مختلف هزینهای از ۳۲/۱ درصد برای دهک دوم، تا ۳۳/۵ درصد برای دهک نهم است. بر این اساس فاصله تورمی دهکها در این ماه به ۱/۴ واحد درصد رسید.
بررسیها نشان میدهد که از بین تمام گروههای کالایی، بالاترین تورم ماهانه متعلق به میوه و خشکبار بوده است. این شاخص برای این اقلام به ۱۱/۷ درصد در فروردین امسال رسیده که بخشی از آن بهدلیل فرارسیدن میوههای نوبرانه با قیمتهای بالا بوده است.
بعد از کالا و خدمات متفرقه، بالاترین تورم ماهانه به دخانیات تعلق گرفته است؛ در مقابل، لبنیات و تخممرغ و گروه آموزش کمترین تورم ماهانه را تجربه کردهاند.
ارقام ارائه شده از سوی مرکز آمار ایران نشان میدهد تورم در اقتصاد ایران روند افزایش خود را طی کرده و فشار معیشتی بر اقشار حقوقبگیر و کمدرآمد افزایش یافته است.
افزایش تورم در حالی با سرعت ادامه دارد که در آنسو درآمدها در سال جدید با رقمی ناچیز افزایش یافته و ارزش واقعی درآمدها نسبت به سال گذشته کاهش یافته و در نتیجه قدرت خرید خانوار نیز سقوط کرده است.
در همین رابطه روزنامه «هممیهن» در گزارشی به کاهش قدرت خرید خانوارها اشاره کرده و نوشته دستمزد ۱۳ میلیون و ۹۰۰ هزار تومانی امسال ۱۵ درصد توان خرید کمتری در برابر دلار و ۴۵ درصد توان خرید کمتر در برابر سکه در سال گذشته دارد.
این گزارش تأکید کرده طبق ارقام اعلامشده بانک مرکزی در صورتی که نرخ دلار در بازار آزاد را با نرخ دستمزد بسنجیم میبینیم میزان دستمزد به دلار از ۲۹۵ در سال ۱۳۹۰ به ۱۳۲ دلار در فروردین سال جاری افت داشته و عملاً ۵۵ درصد از قدرت دستمزد برای خرید دلار کاهش پیدا کرده است.
این گزارش تأکید کرده جدای از موضوع قیمتهای کلیدی در اقتصاد یعنی ارز و طلا، وقتی حداقل دستمزد تعیین شده سالانه را با نرخ تورم نیز مقایسه میکنیم، کاهش قدرت خرید به میزان قابل توجهی دیده میشود. در صورتی که تورم اعلامی مرکز آمار از سال ۱۳۹۰ تا به امروز را ملاک قرار دهیم؛ در ۱۵ سال گذشته حداقل دستمزد ۱۸ واحد درصد از قدرت خرید خود را از دست داده است. چنانچه همین محاسبه را با تورم اعلامی بانک مرکزی انجام دهیم؛ تا حد زیادی این دامنه تغییر میکند و میبینیم در ۱۵ سال گذشته حداقل مزد ۵۵ درصد قدرت خرید خود را از دست داده است.
گزارشهای هزینه و درآمد خانوار بانک مرکزی نیز کاهش قدرت خرید خانوار را تأیید کرده بطوری که در فاصله سالهای ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲ در بین ۱۷ گروه اقلام خوراکی تنها مصرف چهار گروه یعنی مرغ، تخممرغ، پنیر و سیگار خارجی بیشتر شده و باقی مواد غذایی بین ۸ تا ۶۷ درصد کمتر مصرف شدهاند. به عبارت دیگر سفره مردم در این ۲۳ سال خالیتر شده است.
بررسی آمارها نشان میدهد بیشترین کاهش مصرف مربوط به شکر یا قند با منفی ۶۷ درصد و کمترین کاهش مربوط به مصرف نان با منفی ۸ درصد کاهش بوده است.
مصرف اقلام مهمی مثل برنج ۳۵ درصد و گوشت ۳۳ درصد در این ۱۳ سال کمتر شده است. تنها چهار قلم از زیرمجموعه اقلام خوراکی رشد مصرف داشته که مربوط به مرغ، تخممرغ، پنیر و سیگار خارجی به ترتیب با ۱۷، ۴۰، ۲۴ و ۲۴ درصد رشد بوده است.
سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲ در بین ۱۷ گروه اقلام خوراکی تنها مصرف چهار گروه یعنی مرغ، تخممرغ، پنیر و سیگار خارجی بیشتر شده و باقی مواد غذایی بین ۸ تا ۶۷ درصد کمتر مصرف شدهاند. به عبارت دیگر سفره مردم در این ۲۳ سال خالیتر شده است.
بررسی آمارها نشان میدهد بیشترین کاهش مصرف مربوط به شکر یا قند با منفی ۶۷ درصد و کمترین کاهش مربوط به مصرف نان با منفی ۸ درصد کاهش بوده است.
مصرف اقلام مهمی مثل برنج ۳۵ درصد و گوشت ۳۳ درصد در این ۱۳ سال کمتر شده است. تنها چهار قلم از زیرمجموعه اقلام خوراکی رشد مصرف داشته که مربوط به مرغ، تخممرغ، پنیر و سیگار خارجی به ترتیب با ۱۷، ۴۰، ۲۴ و ۲۴ درصد رشد بوده است.
علی نصیری اقدم، اقتصاددان در گفتگو با «هممیهن» گفته «اگر دستمزد بیش از متغیر نرخ بهره یا نرخ سود و یا نرخ ارز، به عنوان یکی دیگر از کلیدیترین قیمتهای اقتصاد حائز اهمیت نباشد، کمتر از آنها حائز اهمیت نیست. اما در آن حوزهها، از آنجا که ذینفعان زیادی وجود دارد، همه تغییرات آنها را میفهمند اما کسی درباره رانت نرخ دستمزد حقیقی و منفی صحبت نمیکند، حتی پژوهشهای قابل توجهی هم در این زمینه وجود ندارد. اینجا صدایی نیست که بگوید عدهای، چه دولتی و چه خصوصی، از رانت دستمزد حقیقی منفی استفاده میکنند.
امسال اما فاصله میان تورم و دستمزد در میان اقشار حقوقبگیر عمیقتر از سالهای گذشته شده است. علی محمد دهقانی دبیر اجرایی خانه کارگر یزد در اینباره گفته «با توجه به افزایش شدید هزینههای زندگی و تورمی که بر بازار اقتصاد حاکم است، این میزان افزایش دستمزد کافی نیست یعنی حتی ۴۵ درصد افزایش مزد نتوانسته گرهگشای مشکلات معیشتی کارگران باشد و وضع زندگی آنها را بهبود بخشد. بدون تردید، کارگران از نظر معیشتی مشکل جدی دارند و تامین هزینههای یومیه زندگی، دغدغهی جدی آنهاست. این شرایط باید تغییر کند.»
