در روزهای گذشته اظهارات وزیر نیرو دولت پزشکیان درباره ذخیره آب و برق در منازل از سوی شهروندان با واکنشهایی روبرو شده است. عباس علیآبادی وزیر نیرو به علت عملکرد ناموفق در وزارت نیرو، زیر تیغ استیضاح نمایندگان مجلس شورای اسلامی نیز قرار دارد.
بحران کمبود آب و انرژی در ایران عمیقتر شده است و وزارت نیرو به عنوان اصلیترین مسئول مدیریت این کمبود، نه تنها اقدام موثری در اینباره انجام نداده بلکه در آنسو اظهارات وزیر نیرو انتقاد کارشناسان را در پی داشته است.
عباس علیآبادی وزیر نیرو به تازگی گفته ما بهزودی شرایطی را فراهم خواهیم کرد که با مساعدت بانکها و کمکهایی که صورت خواهد گرفت، مردم بتوانند در منزل خود ذخیرهسازهایی داشته باشند تا اگر کسری بهوجود آمدند بتوانند از این ذخیرهسازها استفاده کنند.
هاشم اورعی، عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی «آریامهر»(شریف) در واکنش به این سخنان وزیر نیرو گفته «برخی اظهارات شأن وزیر نیرو را در کل ساختار جمهوری اسلامی پایین میآورد. نمونههای بسیاری از گفتههای غیر علمی و غیر منطقی وجود دارد که من به آخرین آن اشاره میکنم. جناب علیآبادی گفتند که مردم برای تغییر این وضعیت باید به سمت ذخیرهسازی انرژی برق بروند. به زبان سادهتر پیشنهاد وزیر نیرو به مردم استفاده از باطری برای دخیره انرژی است.»
به گفته هاشم اورعی «پیشنهاد وزارت نیرو برای ذخیرهسازی انرژی از سوی مردم، مانند پر کردن آفتابهها و سطلها از زایندهرودی است که قبلا خشک شده است.»
این کارشناس ارشد انرژی با بیان اینکه «وزیر نیرو صادقانه برخورد نمیکند و به حرفهای غیرمنطقی روی آورده است» گفته ذخیرهسازی برق در خانهها «نه از نظر فنی، که حتی از نظر اقتصادی و حتی از نظر منطقی هم اشتباه است. از نظر فنی برق موجود در خانهها، برق AC است اما برقی که در باطری میتوان ذخیره کرد، برقی متفاوت از برق مصرفی شبکه است. تصویری آقای علیآبادی میدهد مانند ذخیره کردن آب در یک منبع، در زمان قطعی آب است ولی در برق ماجرا به این سادگی نیست. بسیاری از مردم عادی، چنین تفاوتهایی را نمیدانند ولی وزیر نیرو پذیرفتنی نیست که چنین حرفهایی بزند.»
وی افزوده که «از نظر اقتصادی هم اگر مردم بخواهند سراغ این راهکار بروند، هم باید هزینه کنند و هم در کشور این میزان باطری تولید نشده و واردات آن هم با توجه به مشکلات تحریمی در شرایط فعلی امکان پذیر نیست. از نظر منطقی هم اگر به وضعیت عرضه و تقاضای برق در تابستانها بنگریم، به جز سه ساعت میان یک تا ۴ بامداد، در ۲۱ ساعت دیگر روز با بحران کمبود برق مواجه هستیم و پرواضح است در این سطح از کمبود، امکانی برای ذخیره سازی هم وجود ندارد. مانند آن است که پیشنهاد وزارت نیرو برای جبران قطعی آب، پر کردن آفتابهها و سطلها، از زاینده رودی است که قبلا خشک شده است!»
بحران کمبود برق دستکم از سه سال پیش وضعیتی بحرانی ایجاد کرده است. جمهوری اسلامی در پروژه تولید برق در نیروگاه هستهای شکست خورده است. نیروگاههای آبی به علت تشدی خشکسالی در برخی مقاطع سال از مدار خارج میشوند و قادر به تولید برق به میزان هدفگذاری شده نیستند. در آنسو نیروگاههای حرارتی تولید برق هم به علت کمبود انرژی در دسترسی به سوخت کافی، به ویژه در فصل پاییز و زمستان، با مشکل روبرو هستند.
وزارت نیرو به جای انجام اقداماتی که سطح تولید برق را افزایش و کمبود برق را جبران کند، جیرهبندی برق در بخش خانگی و صنعتی و کشاورزی را در دستور کار قرار داده است. قطع برق بخش خانگی زندگی شهروندان را با اختلال روبرو و در آنسو کسبوکارهای مستقر در شهرها را با بحران روبرو میکند. قطع برق بخش صنعتی و کشاورزی که سبب قطع برق کارخانهها، کارگاهها و قطع برق چاه آب کشاورزی میشود نیز خسارت گستردهای در پی داشته است.
امیر کشانی رییس اتاق بازرگانی اصفهان پیشتر گفته بود به ازای هر کیلو وات قطعی برق، صنایع دو دلار زیان میبینند.
هاشم اورعی نیز درباره خسارت ناشی از قطع برق در پی کمبود انرژی گفته «قطع برق روزی ۸.۵ هزار میلیارد تومان به اقتصاد ایران آسیب میزند. من فکر میکنم قطعی آب، برق، گاز و تعطیلیهای به دلیل آلودگی سهم پررنگی در رشد منفی اقتصادی و رکود فعلی حاکم بر کشور دارند.»
هاشم اورعی افزوده برنامه هفتم توسعه رشد اقتصادی ۸ درصدی را تکلیف کرده است، نرخی که البته مانند بسیاری از سالها محقق نخواهد شد. در سال گذشته صندوق بینالمللی پول و بانک جهانی پیشبینی رشد ۳ تا ۳.۵ درصدی را داشتند اما در عمل نرخ رشد اقتصادی تابستان به -۰.۳ درصد رسید. من فکر میکنم ناترازیهای انرژی نقشی پررنگ در تغییر حرکت رشد اقتصادی داشته است. پس از این رکود، صندوق بینالمللی پول و بانک جهانی هم انتظارات خودشان از اقتصاد ایران را تغییر دادند. در تابستان برقیها و در زمستان گازیها بیشترین اثر را بر تعطیلی صنایع و متعاقب آن کوچک شدن اقتصاد گذاشتند.
عملکر وزارت نیرو سبب شده عباس علیآبادی یکی از وزرای دولت چهاردهم باشد که نام او در فهرست استیضاح از سوی نمایندگان مجلس شورای اسلامی قرار دارد. اگر چه برخی حامیان دولت پزشکیان اختلاف دیدگاه نمایندگان اصولگرای مجلس شورای اسلامی با مقامات اصلاحطلب دولت را علت تلاش نمایندگان برای استیضاح ارزیابی میکنند اما عباس علیآبادی از فعالان اصولگراست که پیشتر هم در دولتهای اصولگرا مقام داشته است.
طرح استیضاح عباس علیآبادی، وزیر نیرو، از اواخر بهار امسال به جریان افتاد و تا اواخر تابستان بیش از ۱۰۰ نماینده مجلس شورای اسلامی این طرح را امضا کردند. عملکرد نامطلوب در مدیریت بحرانهای انرژی، افزایش هزینههای برق، از جمله محورهای طرح استیضاح عباس علیآبادی عنوان شده بود.
با گذشت چند ماه از ارائه طرح استیضاح عباس علیآبادی به هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی، و با وجود تشدید بحران انرژی و آب، هنوز خبری از استیضاح او نیست.
بیتالله عبداللهی، نماینده اهر و هریس و عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی هفته سوم آبانماه امسال به وبسایت «رویداد۲۴» گفته بود هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی مانع از استیضاح علیآبادی است. او افزوده بود «سوال من از آقای علیآبادی ماههاست اعلام وصول شده، اما اجازه نمیدهند وزیر بیاید و پاسخ دهد. من با ایشان جلسه هم داشتم و صراحتاً میگویم نمیشود در این شرایط مدام به مردم گفت تهران را ترک کنید. متاسفم بگویم آقایان هیچ برنامهای برای مدیریت انرژی ندارند.»
بیتالله عبدالهی افزوده بود که «اگر طرح اعلام وصول شود و سیاسیکاری کنار گذاشته شود، استیضاح قطعاً رأی خواهد آورد. معتقدم اگر فردی متخصص و کاربلد به وزارت نیرو بیاید، وضع بهتر از امروز خواهد شد، چون مدیریت در این شرایط حیاتی است.»
عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی افزوده بود وزیر نیرو باید پاسخ دهد «برای تقویت زیرساختهای آبی کشور چه سرمایهگذاری جدی انجام دادهاند؟ بیش از ۷۰ درصد مصرف آب در بخش کشاورزی است و ارتباطی به مصرف خانوار ندارد، اما در مدیریت بحران آب، دائماً مخاطب مردماند. این رویه نتیجه بیبرنامگی است و هیات رئیسه هم با اعلام نکردن وصول استیضاح، به این بیبرنامگی دامن میزند.»
